Harita 1.

1-) Doğal Koşullar

Yenice Marmara bölgesinin Güney Marmara bölgesinin Güney Marmara bölümünde Biga yarımadasının iç kesimlerinde yer alır. Çanakkale ilinin güneydoğusundadır. Yüzölçümü 1367 kilometrekare olan Yenice, Çanakkale ilinin en büyük ilçesidir. Doğu ve güneydoğu Balıkesir, güneybatı Bayramiç, batı ve kuzeybatıda Çan, kuzeyde de Biga ilçeleriyle çevrilidir.

Yenice ilçesinde arazinin bir kısmı volkanik olup, arazide kristalin şiştler yaygındır. Arazinin bir kısmında da ana kaya kalkerdir. Özellikle Pazarköy civarı Kazdağları’nın bir devamıdır. Böylece Yenice’de volkanik araziler kalker yapılı araziler, şiştli arazilerle Graniz ve Gnayslara sıkça rastlanır. Ovalarda kuarterner yaşlı alüvyonlar görülür. Yenice ilçesinin arazi içinde bulunduğu Biga yarımadası gibi fazla yüksek olmayan engebeli alanlardan yüksekliği 276 metredir. İlçenin başlıca yükseltileri Aladağ (963 m), Sakar Dağı (Asar 929 m) ile ilçenin kuzeyindeki Güre Dağı’dır. Asar Dağı ilçenin güneyinde doğu-batı doğrultusundaki sırtlar boyunca uzanır. Derelerle parçalanmış bir görünümü vardır. Yenice ilçesinde dağlar arasında yer alan genişçe ovalar da vardır. Bu ovalar oluşum bakımından tektonik kökenlidir. Yer kabuğunun çökmesiyle oluşmuştur. Yer kabuğunun kırılarak çöken kesimlerinin, akarsuların getirdiği alüvyonların buralarda birikmesiyle oluşmuşlardır. Bu ovalardan Yenice ve Agonya ovaları doğal bir geçit ile birbirlerine bağlıdır. Bu ovaların etrafı yüksekliklerle kaplı olduğu için Dağiçi ovası olarak da adlandırılabilir. Agonya Ovası Kalkım, Hamdibey, Pazarköy arasında genişçe bir alanı kaplar. Güneybatı yönünde dar bir şerit şeklinde uzanır. Uzunluğu 25-30 km’dir. Agonya ovasının Pazarköy bucağı çevresindeki küçük bir bölümünde alüvyon topraklar vardır. Öbür kesimleri belirli bir genetik katmanı olmayan, yani üst toprak kesitinde farklılaşma olmamış, azonal (genç) topraklarla kaplıdır. Yüzeyi derelerle taşınmış maddelerle kaplıdır. Kolüviyal olarak nitelenen bu topraklar oluşumları bakımından alüvyal topraklara benzer. Onlardan farklı toprak katlarının homojen olmaması ve çoğunlukla toprak alt katmanlarının çakılı oluşudur. Tarıma elverişli topraklardır. Bu ovalarda kalın alüvyon ve çakılı dolgular ana akarsu ve onlara bağlı kollar boyunca izlenmekte, ayrıca tektonik kökenli hareketlerin izleri belli olmaktadır. Her iki ovadan dağlık bölgeye geçiş dere ve sel yatakları ile gerçekleşmektedir.

İlçenin iklim özelliklerine bakılacak olursa Akdeniz, Karadeniz ve kara iklimin karışımı olan Marmara iklimi görülür. Bu durumu bitki örtüsü özellikleri de destekler. Çünkü ilçede Akdeniz, Karadeniz, kara ikliminde yetişebilen bitki türleri görülmektedir. İlçenin güney kesimlerinde Akdeniz iklimi özellikleri kendini belli eder. Ancak Akdeniz iklimi enlemin etkisi karasallık nedeniyle bazı özellikleri kendini belli eder. Fakat Akdeniz iklimi enleminin etkisi karasallık nedeniyle bazı özelliklerini yitirmiştir. İlçenin bu kesimlerinde yazlar kurak ve sıcak, kışlar ılıman ve yağışlıdır. İklim özellikle ilçe merkezi çevresinde karasal özellik taşır. İlçenin diğer alanlarında ise Marmara iklim tipi görülür. Yazlar ılıman ve yağışsızdır. Kışlar ise yağışlı ve soğuktur.

İlçede en soğuk ay Ocak, en sıcak ay ise Temmuz’dur. İlçe orta derece yağış alır (650-700 mm). İlçede Ekim’den Nisan ayına kadar donlu günler görülür. İlçede rüzgarlar daha çok kuzeydoğu ve güneydoğu yönlerinden eser. İlçede zaman zaman şiddetli lodos rüzgarı da eser. Topraklar da ise küçük akarsular kaynaklanır. Bu küçük akarsular Gönen Çarşı ve Kocaçay’ın başlangıç kollarını oluştururlar. Bu akarsular aracılığı ile Marmara Denizi’ne dökülürler. Dolayısıyla Yenice’de ki akarsular açık hava özelliği gösterirler. Gönen Çayı güneybatı – kuzeybatı yol aldıktan sonra kuzeye yönelir. Bir süre sonra kuzeybatıdan Yenice deresini alır ve yine kuzeydoğuya yönelir. Gönen Çayı’nın kolları genellikle kışın kabarıp taşar, yazın çok azalır. Yenice ilçesinde akarsular genellikle yağmur ve kar sularıyla beslenir.

Yenice ilçesinin en dikkati çeken özelliklerinden biri bitki örtüsü özellikleridir. Ormanlık alanlarda yükseltinin dolasıyla değişen mikroklima ve yetişme çevresi koşullarının etkisi ile değişik ağaç türleri ve bunların oluşturduğu karışık topluluklar vardır. Ormanların bazı kesimlerinde tek türden oluşan saf topluluklar varken (Göknar toplulukları, Karaçam toplulukları gibi…) çoğunlukla yapraklı türlerle ibreli türlerin oluşturduğu karışım ormanlar yaygındır. Bölge ormanlarında Akdeniz, Karadeniz, kara ikliminde yetişen türler görülür. İlçe ormanlarında görülen belli başlı türler şunlardır.

Kızılçam, Karaçam, meşe türleri, kestane, Göknar, gürgen, kayın, çınar, kızılağaç, karaağaç, dişbudak, ıhlamur, fındık.

Maki elemanları: Kocayemiş, sandal, funda, süpürge çalısı, kızılcık, laden, defne, yabani gül.
Otsu bitkiler: Orman asması, sarmaşık, böğürtlen, eğrelti, çayır otları, ısırgan.

Yenice ormanları endemik Kazdağı göknarı ve nadir bulunan türler bakımından da dikkat çekicidir. Kazdağı göknarı’nın (Abies eguitrojani) vatanı Kazdağı’dır. Bu Göknar türüne yalnızca bu yörede rastlanmaktadır. Adını Çanakkale yakınındaki Troya kentinden almıştır. Morfolojik özellikleri bakımından Uludağ Göknarı ile Yunanistan Göknarı arasında bir türdür. Iyık yapraklarının uçlar sivri, öbürleri ise küt yada kertiklidir. Tomurcukları bol reçinelidir. Bu tür Kazdağı’nda saf, bazen de Karaçam ve Kayınlar’la karışık ormanlar oluşturur. Yerli türlere göre daha hızlı büyür. Toprak ve neme gereksinimi çoktur. Işık gereksinimi azdır.

2-) Toplumsal ve Ekonomik Koşullar

1985 nüfus sayımında ilçe merkezinin nüfusu 6013, köylerle birlikte nüfus 43.186’dır. 1990 nüfus sayımına göre ilçe merkezinin nüfusu 6517, köylerle birlikte toplanan nüfus 4.798’dir. 19997 nüfus sayımına göre merkez ilçenin nüfusu 6426, köylerle birlikte toplam nüfus 33.894’tür. ilçe halkının büyük bir bölümü kırsal kesimde yaşar. İlçe Türkiye’nin tenha alanlarından birisidir. Aritmetik nüfus yoğunluğu Türkiye ortalamasının çok altındadır. İlçenin 76 köyü vardır. Ortalama köy nüfusu yaklaşık 500 kişidir. Köyler toplu köy özellikleri gösterir. Yenice nüfusunu oluşturan yaklaşık 11.000 ailenin önemli bir bölümü çiftçi ailesidir. İlçede ekilen arazi 286.066 dekardır. Çayır ve mera alanları 70.806, fundalık arazi 906.280, kayalık ve bataklık arazi 77.238, yerleşim alanları ise 30.610 dekar alan kaplar. Tarım arazilerinin yarıdan fazlası engebeli özellikler gösterirken 1/3 kadarı ovalık alanlarda yer almaktadır. İlçede geniş alanlar kuru tarıma ayrılmıştır. 225.945 dekarlık alanda kuru tarım yapılırken, 36.123 dekarlık alanda sulu tarım yapılmaktadır. Yaz aylarının yağışsız geçmesi ve sulaması tarım alanlarını artırmak amacıyla göletler yapılmış ve yapılmaktadır. Bu konuda yer altı sularından da yararlanılmaktadır. İlçede hemen her aile toprak sahibidir. Ancak çiftçi ailelerinin çok büyük bölümü 0-20 dekar büyüklüğündeki topraklara sahiptir. İlçe çok çeşitli tarım ürünlerini yetiştirebilmektedir. Geniş alanlara genellikle tahıl ekilmektedir. Tahıllardan en çok buğday; buğday dan sonra sırayla arpa, mısır, yulaf ve çavdar yetiştirilir. Baklagillerden kuru fasulye en çok yetiştirilen ürünlerdendir. Sonra sırayla nohut, bakla, mercimek gelir. Endüstri bitkilerinden ise tütün başta gelmektedir. Ayçiçeği ve susam da tarımı yapılan ürünlerdendir. Meyvelerden en çok üzüm yetiştirilir. Elma, şeftali, kiraz da yetiştirilmektedir. Sebzelerden en çok biber üretilir. Domates, fasulye, pırasa, salatalık ve soğan da yetiştirilen sebzelerdendir. İlçede aracılık faaliyetleri gelişmesi için de çalışmakta 7.247 adet yeni kovanla bu faaliyet yapılmaktadır. Hayvancılık faaliyetleri ilçede önemlidir. Dağlık, engebeli, kıraç arazileri olan köylerde hayvancılık faaliyetleri mera hayvancılığı şeklindedir. Buna karşılık gün geçtikçe ahır hayvancılığı da yaygınlaşmaktadır. Suni tohumlama çalışmalarının ilçe hayvancılığına büyük katkısı olmuştur. Büyük baş hayvanlarda yerli ırk, Holstein, Montofon ve bunların melezleri yaygındır.

Toplam sığır mevcudu 22.000’den fazladır. İlçede en çok inek sütü üretilir. Koyunculuk genelde meraya bağlı olarak yapılmaktadır. Kıvırcık melezi ve Tahirova ırkları yaygındır. Toplam koyun sayısı 40.000’in üzerindedir. Keçi besiciliği giderek azalmaktadır. Kıl keçisi yaygındır. Toplam keçi sayısı 11.000 civarındadır.

Mis Süt İşletme tesisleri, ilçedeki 4 mandıra ve çevre ilçelerdeki süt fabrikaları yenice’de ki hayvancılığın gelişmesine katkıda bulunmaktadır.

İlçede her geçen gün tarımsal makine sayısı artmaktadır. 1960 adet traktör, 1946 adet pulluk, 1947 adet römork, 3057 adet su motoru, 1411 adet harman makinesiyle tarımsal faaliyetler yürütülmektedir.

İlçede tarıma dayalı bazı sanayi tesisleri vardır. En önemlisi Yenice Gıda Sanayi’dir. İlçede üretilen sebzeleri kuru konserve haline getirir. Kapasitesi 1500 ton/yıldır. İlçede bulunan 4 mandıranın kapasitesi 2.730 ton/yıldır. İlçede 4 un fabrikası, 2 değirmen, 1 adet salça fabrikası vardır

.
3-) Kaz Dağları (İDA)

Türkiye’nin en fazla oksijen üreten bölgesi Kaz Dağı’dır. Kaz Dağları’na doğru bakacak olursanız nasıl oksijen pompaladığını, atmosferi nasıl temizlediğini çıplak gözle görebilirsiniz. Bunun nedeni, Kaz Dağları’nın konumundan kaynaklanıyor. Jeolojik, morfolojik, iklim, toprak yapısı ve bütün bunlara bağlı olarak oluşmuş zengin bir bitki örtüsü, bütün bunların bir arada bulunması sonucunda çok büyük çaplı bir oksijen üretme merkezi meydana gelmektedir.

Kaz Dağı, Biga Yarımadası’nın güneydoğusunda, esas ekseni Ayvalık – Balya yönünde olan bir masiftir. Marmara Bölgesi’ni güneybatıda Ege Bölgesi’nden ayıran, doğal sınırı oluşturan masif, Çanakkale ve Balıkesir il sınırları içindeki Edremit Körfezi’nin kuzeyinde yükselen izole olmuş bir morfolojik ünite teşkil eder.

Kaz Dağı, Biga Yarımadası’ndaki en yüksek kütledir. Dağın zirveleri Baba Dağı (1796 m.) Kartalpınar (1774 m.) ve Sarıkız (1730 m.) tepeleridir. Hem deniz, hem de kara iklimi birlikte hüküm sürmektedir.